A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z Terug
Oude beroepen
A |
|
Antieqsnijder |
houtsnijder, beeldsnijder |
|
|
B |
|
Baaiwerker |
hemdenmaker (baai of baay is een wollen stof) |
Baakenmeester |
beheerder van de bebakening op zee |
Baanmansknecht |
lijnbaansknecht |
Baaywerker |
hemdenmaker (baay of baai is een wollen stof) |
Ballaster |
zandschipper die uitgaande schepen ballast verkoopt |
Bedmaakster |
maakster van beddegoed |
Beurtschipper |
schipper die op vastgestelde tijden goederen vervoert |
Bezemmaker |
maker van rijstbezems of borstels |
Biesjager |
veldwachter (bies = boef) |
Bijker |
imker, bijenhouder |
Boendermaker |
maker van boenders of borstels |
Boldrager |
broodventer |
Bolle buisjes bakker |
poffertjesbakker |
Bolleloopster |
broodventers |
Bolleman |
broodventer |
Bombazijnwerker |
vervaardiger van weefsel met linnenketting en katoenen inslag |
Bontdrager |
drager van bonte textiel (bont is gemengde linnen en katoenen stof met o.a. gekleurde ruiten) |
Bontreder |
fabrikant van bonte textiel |
Bontwerker |
verwerker van dierlijk bont in kleding |
Boomwagter |
boomsluiter, bediender van de havenboom (Harlingen) |
Borsdrager |
drager van geslachte varkens (Franeker) |
Bouwmeester |
architect |
Brandersknecht |
iemand die in een jenever- of brandewijnstokerij werkt |
|
|
C |
|
Cherger |
belastingcommies met inspectietaak bij een molen |
Chirurgijn |
dokter |
Collecteur |
belastingontvanger |
Commenywinkel |
winkel in koloniale waren |
Commies |
ambtenaar, klerk |
Commys ter rechergie |
belastingcommies (ambtenaar) met inspectietaak |
Compagnieswinkel |
winkel met koloniale waren |
Constaepel |
bevelvoerder van geschut en munitie op een schip (Harlingen) |
Contrarolleur |
beheerder contrarol van de belasting (controleur) |
Conymeester |
belastingambtenaar in havens (soort douane) |
Copiist |
afschriftmaker, klerk |
Coutrantierse |
krantenverkoopster, krantenbezorgster (Dokkum) |
Courantombrenger |
krantenbezorger (Leeuwarden) |
Coyker |
kooiker |
Coyman |
kooiker |
Craamwaarster |
baker, verzorgster van moeders met pasgeboren kinderen |
|
|
D |
|
Daghuurder |
iemand die mensen inhuurde voor een werkje van 1 dag |
Destillateur |
stoker van brandewijn en jenever |
Dijkman |
dijkbaas, wegwerker |
Drankboer |
boer die zijn koeien mest jeneverstokersafval |
Dusselaar |
iemand die met een speciaal soort bijl (blad dwars op de steel) hout bewerkt, (scheeps)timmerman |
|
|
E |
|
Economicus |
beheerder van de mensa academia (Franeker) |
Eerste meester |
hoofdmeester? (Dokkum) |
Executeur |
deurwaarder, uitvoerder van vonnissen |
|
|
F |
|
Fiscaal |
aanklager |
|
|
G |
|
Gacasseerde |
ontslagen of afgedankt persoon, bijv. gecasseerde soldaat |
Gardenier |
kweker van groenten en andere tuinbouwproducten |
Geappoincteerde |
gepensioneerde, bijv. geappoincteerde soldaat |
Geerntweernder |
garentwijnder, garens in elkaar draaien |
Geerntwerier |
garentwijnder, garens in elkaar draaien |
Geestelijk deurwaarder |
soort koster in r.k. kerk |
Geleybakker |
bakker van geglazuurd aardewerk |
Gewaldige |
kapitein gewaldige is provoost van een militaire gevangenis |
Geweldige |
kapitein gewaldige is provoost van een militaire gevangenis |
Glaasemaker |
glaszetter |
Glaasmaker |
glaszetter |
Gleybakker |
bakker van geglazuurd aardewerk |
Goedvrouw |
vroedvrouw |
Goevrouw |
vroedvrouw |
Graanmeter |
belastingmeter op koren (door de stad aangesteld) |
Groefbidder |
aanspreker bij begrafenissen |
Grossant |
afschriftmaker, klerk bij bijv. notaris of overheid |
Guardenier |
kweker van groeten en andere tuinbouwproducten |
|
|
H |
|
Haager |
persoon die nog niet gebakken bakstenen op rijen (hagen) zet om te drogen |
Helbakker |
hulpbakker, bakkersknecht niet in vaste dienst |
Helbrouwer |
hulpbrouwer, niet in vaste dienst (Dokkum) |
Helpbakker |
hulpbakker, bakkersknecht niet in vaste dienst |
Hingsteman |
paardeman |
Hofker |
kweker van groenten en andere tuinbouwproducten |
Honnebaas op 't tichelwerk |
baas in een steenfabriek |
Hooskoper |
kousenverkoper |
Hopman |
hoofdman over een vendel of compagnie burgers |
Houtjesmaker |
maker van talhout (ronde houtjes), lucifers |
Huisman |
kleine boer |
|
|
I |
geen |
|
|
J |
geen |
|
|
K |
|
Kalkbrander |
iemand die de kalk uit schelpen gloeit of brandt |
Kalkasker |
kalkblusser |
Kalklasscher |
kalkblusser |
Kalkvoeder |
grintschipper |
Kalkvoerder |
grintschipper |
Kamerbewaarder |
bode op bijv. het stadhuis of een rechtbank |
Keersemaker |
kaarsenmaker |
Ketelboeter |
handwerksman die ketels herstelt |
Ketellapper |
handwerksman die ketels herstelt |
Keyselvoerder |
grintschipper |
Kladschilder |
portretschilder, ook wel slechte schilder |
Klapwaker |
nachtwaker die met een klap de tijd aangeeft, meestal in een stad |
Koekhouwer |
geblinddoekte koekhouwer op kermissen |
Koemelker |
kleine boer, melkt ook wel koeien bij anderen |
Koffeman |
varensgezel op een kofschip |
Komenijhouder |
kruidenier |
Kooltjer |
groentekweker (kool, uien etc.) |
Kopergeelgieter |
vervaardiger van gegoten koperen voorwerpen |
Koperslager |
ambachtsman die koperen voorwerpen vervaardigt en herstelt |
Korenmeter |
belastingmeter op koren, door de stad aangesteld |
Koter |
kleine boer, keuterboer |
Kramer/kremer |
iemand die van huis tot huis gaat om zijn waren te verkopen |
Kuiper |
iemand die vaten of tonnen maakt |
Kyskerman |
beheerder van een zeewering van twee rijen palen of kistwerk (Holwerd) |
|
|
L |
|
Landschapsytiger |
ijker van vaten, korven e.d. |
Lanssoldaat |
soldaat belast met politietaken? (Wymbritseradeel) |
Ledezetter |
zetter van gebroken ledematen |
Leyker |
slotenschoonmaker, hekkelaar |
Lidzetter |
zetter van gebroken ledematen |
Lijmsieder |
lijmkoker |
Lijndraaier |
touwslager, vervaardiger van touw op een lijnbaan |
Lijnslager |
touwslager, vervaardiger van touw op een lijnbaan |
Lijnreders |
iemand die de goederen opkocht van de ambachtelijke en boerenwevers |
Lijnwaardwever |
iemand die met van vlas gesponnen garen linnen weeft |
Linnenwever |
iemand die met van vlas gesponnen garen linnen weeft |
Lithograaf |
tekenaar die de illustraties en teksten op de lithostenen aanbracht of steendrukker (degene die de vlakdrukpers bediende |
Lintkramer |
handelaar in linten |
Lintmolenmaker |
vervaardiger van lintmolens, gebruikt voor het weven van linten |
Lintwerker |
vervaardiger van lint, garen en band |
Lombard(ier) |
benaming voor geldhandelaars, wisselaars en pandhuishouders |
Lommerdbaas |
benaming voor geldhandelaars, wisselaars en pandhuishouders |
Losarbeider |
arbeider zonder vast dienstverband |
|
|
M |
|
Marskramer |
deze trok met een draagbare uitstalling van huis naar huis |
Meelker |
molenaar (Kollum) |
Meijer |
iemand die namens een landeigenaar op een boerderij woonde |
Milicien |
dienstplichtig soldaat |
Modderleiker |
slotenschoonmaker, hekkelaar |
Molder |
molenaar |
Montkock |
chefkok aan het Hof van Hare Hoogheid |
Montschenk |
chefschenker aan het Hof van Hare Hoogheid |
Mulder |
molenaar |
|
|
N |
|
Nappendraaier |
draaier van houten drinknappen en schalen |
|
|
O |
|
Olijslagersknecht |
werkte op een Oliemolen alwaar zaden, maar ook bijv. uit olijven (zaad en vrucht, olie werd geperst |
Ontvanger |
belastingontvanger |
|
|
P |
|
Panbakker |
arbeider op een steenfabriek waar dakpannen worden gemaakt |
Panneboeter |
ketellapper, reparateur van pannen en ketels |
Passementsmaker |
persoon die garneringen van goud- en zilverdraad maakt |
Passementsmerker |
persoon die garneringen van goud- en zilverdraad maakt |
Pauker |
paukenspeler, paukenist |
Peerdeberijder |
paardendresseur, pikeur |
Peerder |
controleur te paard van belastingontvangers |
Peerdsier |
roskammer van paarden |
Pensionaris |
stadsadvocaat, raadsman van het stedelijk bestuur |
Perkwachter |
bewaker van het looiersperk met de huiden? |
Piepebakker |
bakker van kalken tabakspijpen |
Pijpebakker |
bakker van kalken tabakspijpen |
Pijper |
fluitist in een muziekkorps |
Pijpmaker |
bakker van kalken tabakspijpen |
Pijpuitbrander |
vernieuwer van kalkpijpen door uitbranden |
Plateelbakker |
bakker van geglazuurd aardewerk |
Pluggemaker |
vervaardiger van allerlei houten pluggen |
Poestertreder |
orgeltrapper |
Poortier |
poortwachter |
Portier |
poortwachter |
Potvaarder |
potschipper (klein vaartuig) die handelt in aardewerk |
Praamschouwer |
praamschuiver, schipper |
Praeceptor |
leraar, leermeester |
Premier |
burgemeester, gunsteling van de stadhouder |
Primier |
burgemeester, gunsteling van de stadhouder |
Procureur fiscaal |
aanklager |
Procureur postulant |
advocaat aan de Nederrechten |
Provoost |
opzichter van orde en tucht op een militair terrein |
Puistertreder |
orgeltrapper |
|
|
Q |
geen |
|
|
R |
|
Ratelaar |
nachtwacht, iemand die 's nachts zijn ronde doet met een ratel |
Ratelman |
nachtwacht, iemand die 's nachts zijn ronde doet met een ratel |
Reydmaker |
maakt rieten kammen voor een weefgetouw |
Roghverschieter |
omwoeler van graan en meel om bederf te voorkomen |
Rogmeter |
belastingmeter op koren, door de stad aangesteld |
Rollarius |
soort klerk bij het Hof van Friesland die de rol bijhoudt |
Roopdraaier |
touwslager |
Roroer |
veldwachter (Stellingwerven) |
Roskammer |
paardenverzorger |
Royleboyter schipper |
schipper met allerlei nering, parlevinker |
Royschipper |
schipper met allerlei nering, parlevinker |
Ruitebuiter |
handelaar met allerlei nering, meestal schipper, parlevinker |
|
|
S |
|
Sandvoeder |
zandschipper |
Sandvoerder |
zandschipper |
Sarjesdeboyreder |
fabrikant van fijne textiel of serge de bois |
Schagtmaker |
lans- en speermaker, houten stelen en handvaten |
Schepen |
lid stadsregering belast met rechtspraak |
Schilder |
huisschilder, soms kunst- en decoratieschilder |
Schiller |
schelpenvisser, ook schilvaarder |
Schrijnwerker |
kaste- of kistemaker, meubelmaker |
Schroor |
kleermaker |
Seinevisser |
visser met de zegen |
Setmeyer |
zetboer, pachter zonder huurcontract |
Signetsnijder |
zegelring-, zegelstempel- of sierraadsnijder |
Slatter |
slotenschoonmaker, hekkelaar |
Snabbeman |
schipper van een schuit met puntige steven |
Snijder |
kleermaker |
Soetelaar |
venter die langs de deuren verkoopt |
Soutsieder |
zoutzieder, zoutbereider |
Speldewerkster |
kantklosser met behulp van spelden |
Spelwerkster |
kantklosser met behulp van spelden |
Spilspeler |
muzikant op kermissen?, speelman? |
Spoormaker |
vervaardiger van sporen voor rijlaarzen |
Stadsbode |
boodschapper van de stadsregering |
Stadsdienaar |
politieagent |
Stadsmakelaar |
tussenpersoon bij transacties van de stad |
Stadsrentmeester |
beheerder van de stedelijke domeinen |
Stadsroeper |
stadsomroeper |
Stadswagtmeester |
commandant van de poortwachters |
Stalman |
stalhouder met enkele stuks vee |
Stelling |
dorpsrechter, dorpsbestuurder (Stellingwerven) |
Stoeldraaier |
meubelmaker, in het bijzonder van stoelen |
Stoker |
stoker van sterke drank, vooral jenever |
Strandmeester |
ambtenaar die het opzicht heeft over gestrande schepen en aangespoelde goederen |
Strandvonder |
ambtenaar die het opzicht heeft over gestrande schepen en aangespoelde goederen |
Strandvoogd |
ambtenaar die het opzicht heeft over gestrande schepen en aangespoelde goederen |
Studiosis |
student |
Suitlaar |
venter die langs de deuren verkoopt |
Suytelaar |
venter die langs de deuren verkoopt |
Switser |
huursoldaat belast met politietaken? (Opsterland) |
Sworen waeker |
beëdigde nachtwaker |
Sylvester |
zijlvester, sluiswachter |
|
|
T |
|
Tabakskerver |
snijder van tabaksbladeren |
Tabaksspinner |
draait tabak tot rollen en banden ineen |
Tagrijn in 't gros |
groothandelaar in tweedehands scheepstuig |
Talschipper |
schipper van talhout of rondhout |
Tapper |
biertapper, melktapper of melkventer |
Tasker op 't tichelwerk |
optaster, stapelaar in een steenbakkerij |
Tasscher |
optaster, stapelaar in een steenbakkerij |
Teemsemaker |
persoon die teemsen (zeven of vergieten) maakt |
Teemsmaker |
persoon die teemsen (zeven of vergieten) maakt |
Teikenster |
tekenares |
Toppenwever |
mandenmaker, korfmaker |
Tuinier |
kweker van groenten en andere tuinbouwproducten, soms tuinman in de stad |
Turfmaker |
turfgraver, gaf vaak leiding aan een aantal veenarbeiders |
Turfmeter |
belastinginner op verkochte turf |
Turfschipper |
binnenschipper die turf vervoert |
Tuynier |
kweker van groenten en andere tuinbouwproducten, soms tuinman in de stad |
|
|
U |
|
Uitdrager |
verkoper van tweedehands goederen |
|
|
V |
|
Vaandrig |
jong officier die het compagniesvaandel draagt |
Vaandrik |
jong officier die het compagniesvaandel draagt |
Vatmerker |
iemand die de ijkstreep op vaten aanbrengt |
Veenarbeider |
iemand die als arbeider in de ontginning van het veen werkt |
Veenbaas |
iemand die een veenderij of veenafgraverij heeft |
Vellenbloter |
iemand op een leerlooiereij vellen schoonmaakt |
Verlaetsman |
sluiswachter |
Verschieter |
omwoeler van graan en meel om bederf te voorkomen |
Vervener |
iemand die een veenderij of veenafgraving heeft |
Verver |
huisschilder |
Vetspinner |
spinnen van vette wol |
Visafdrager |
visjouwer, visvervoerder |
Visdrager |
visjouwer, visvervoerder |
Visjager |
visventer |
Visman |
visser |
Vlotterbaas |
aannemer van het transport van houtvlotten |
Voerman |
bode, vrachtrijder |
Volmulder |
wolvervilter, lakenbereider |
Vroedsman |
lid van de stedelijke regering |
|
|
W |
|
Waagdrager |
iemand die vrachten naar binnen en buiten draagt bij een waag(gebouw) |
Waagkroder |
kruier bij de waag |
Waagtophaler |
weeggeldophaler? (Franeker) |
Wagenaar |
wagenmenner, koetsier |
Wachtgeldophaalder |
weeggeldophaler? (Harlingen) |
Wagtmeester |
hoofd van de stadswacht of cavalleriesergeant |
Weesmeester |
vader van een weeshuis |
Weesmoer |
moeder van een weeshuis |
Weesvader |
vader van een weeshuis, ook weesmeester |
Weibel |
gerechtsdienaar van het krijgsgerecht |
Wieldraaier |
houtbewerker die wielen maakt of iemand die aan het wiel stond bij de touwslagers |
|
|
X |
geen |
|
|
Y |
|
Ytiger |
ijker van vaten, korven e.d. |
Ytigerse |
ijker van vaten, korven e.d. |
|
|
Z |
|
Zeemtouwer |
persoon die zeemleer maakt |
Zeepsieder |
persoon die zeep maakt |
Zijlman |
sluiswachter |
Zoetelaar |
venter die langs de deuren verkoopt |
Zuitelaar |
venter die langs de deuren verkoopt |
|
Bron: Rijksarchief Friesland